Het voorvoegsel 'ter'
a. Dit voorvoegsel dient om aan te duiden dat een handeling per ongeluk of is
verricht, per vergissing (onbedoeld) of onbewust. (tertidur - in slaap vallen)
b. Om het passieve verleden deelwoord te vormen - toestand. (terletak - is gelegen, ligt)
c. een mogelijkheid (terdengar - te horen).
d. emotionele expressie (tertawa - lachen, tersenyum - glimlachen).
e. voorafgegaan door tidak (=niet) duidt het op een onvermogen of onmogelijkheid (tidak
terbeli - niet te koop)
f. bij het gebruik van ter + bijvoeglijk naamwoord construeren wij een overtreffende trap.
(zie trappen van vergelijking)
Voorbeelden | ||
|---|---|---|
| atur | teratur | ordelijk, geordend, regelmatig |
| bakar | terbakar | in brand gevlogen, verbrand |
| beli | terbeli | te koop, omkoopbaar |
| buat | terbuat | gemaakt |
| buka | terbuka | open |
| buru-buru | terburu-buru | haastig, gehaast |
| dapat | terdapat | gevonden, aangetroffen |
| dengar | terdengar | te horen, hoorbaar |
| injak | terinjak | vertrapt, per ongeluk erop trappen |
| kejut | terkejut | geschrokken |
| letak | terletak | liggen, gelegen |
| makan | termakan | opgegeten |
| jadi | terjadi | gebeurd, plaatsgevonden |
| jatuh | terjatuh | (ge)vallen |
| bangun | terbangun | wakker geworden |
| tidur | tertidur | in slaap gevallen |
| kenal | terkenal | bekend(st) |
| paksa | terpaksa | gedwongen worden |
| pisah | terpisah | gescheiden |
| sangka | tersangka | verdacht; tersangka kan ook "de verdachte" betekenen; dat hangt van de context af. |
| sebut | tersebut | vermeld, genoemd |
| sedia | tersedia | voorradig |
| senyum | tersenyum | glimlachen |
| sesat | tersesat | verdwaald |
| tabrak | tertabrak | aangereden |
| tinggal | tertinggal | achtergelaten, achtergebleven |
| tutup | tertutup | gesloten |
| Buku saya dirobek oleh Asri. | Mijn boek is door Asri verscheurd. |
| Buku saya terobek. | Mijn boek is gescheurd. |
| Buku saya terobek oleh Asri. | Mijn boek is per ongeluk door Asri verscheurd. |
Het maken van de overtreffende trap
Een andere functie van het voorvoegsel ter- is om van een bijvoeglijk naamwoord de overtreffende trap te maken.
| besar | terbesar | groot - grootste |
| masyhur | termasyhur | beroemd - beroemdst |
| tinggi | tertinggi | hoog - hoogste |
| penting | terpenting | belangrijk - belangrijkst |
| baik | terbaik | goed - best |
| buru-buru | terburu-buru | haast hebben -haastig, gehaast |