De Gebiedende Wijs
De gebiedende wijs kan (onder andere) op de volgende manieren gevormd worden:
1. door het gebruik van het stamwoord, evt. + het achtervoegsel -lah ¤)
2. door het gebruik van jangan (verbod) - 'niet doen'
3. door het gebruik van dilarang (verbod) - 'verboden (te)'
4. door het gebruik van het achtervoegsel -kan of -i.
5. ber + stamwoord
De vorm met 'mohon' op bovenstaande afbeelding is een verzoek (wensuiting): 'verzoeke', 'gelieve'
| Voorbeelden | |
|---|---|
| Pergi! | Ga weg! |
| Panggil Jan! | Roep Jan! |
| Dengarlah baik(-baik). | Luister goed |
| Satu, dua, tiga, tarik! | Een, twee, drie, trek(ken)! |
| Pemuda Indonesia, sing-singkanlah tanganmu. | Jongeren van Indonesië, steek je handen uit je mouw! |
| Bacalah percakapan ini! | Lees dit gesprek! |
| Bacalah cerita ini! |
Lees dit verhaal! |
| Jangan khawatir! |
Maak je niet ongerust! Maakt u zich geen zorgen! |
| Jangan lupah! | Niet vergeten!; vergeet niet! |
| Jangan tertawa! | Lach niet! |
| Jangan pergi! | Ga niet weg! |
| Dilarang merokok. | Verboden te roken. |
| Dilarang masuk. | Verboden toegang. |
| Dilarang parkir. | Verboden te parkeren. |
| Dilarang buang sampah di sini. | Verboden hier afval te storten. |
| Dilarang menjiplak, mengcopy, atau memperbanyak sebagian atau seluruh isi situs ini. | Verboden een deel of de gehele inhoud van deze site over te nemen, te kopieren of te vermenigvuldigen. |
| Ambilkan kunciku! | Haal mijn sleutels! |
| Kecilkan apinya. | Maak het vuur kleiner. |
| Beritahukan site ini pada teman Anda! | Vertel (informeer) uw vriend over deze website! |
| Tanami kebunmu! | Beplant je tuin. |
| Berhenti! | Stop! |
Opm.
Naast het gebod of verbod kunnen we nog noemen
1. de toelating
2. het verzoek
3. de aansporing
4. de wens
| Voorbeelden | |
|---|---|
| 1. biar | laat |
| biarkan! | laat maar! |
| biarlah! | sta toe, laat toe! |
| Silakan duduk! | Gaat u zitten! |
| 2. Tolong beli roti untuk saya. | Haal alsjeblieft brood voor mij. |
| Coba, ambilkan kunciku! | Toe, haal mijn sleutels (eens)! |
| Tolang ambilkan air minum. | Haal alsjeblieft water. |
| 3. Mari kita berangkat. | Kom laten we vertrekken. |
| Marilah ikut. | Kom ga mee. |
| Ayo, kita berangkat. | Vooruit laten we vertrekken. |
| 4. Moga-moga, Mudah-mudahan. | Moge. |
| Dirgahayu Republik Indonesia! |
Lang leve de Republiek Indonesia! (bijv.: yang ke-60 / het 60-jarig bestaan) |
¤) Opmerking
In het Maleis hebben de vormen met -lah de betekenis van een bevel. In deze vorm zijn zij dan alleen te gebruiken door een meerdere tegenover een ondergeschikte.
Dit achtervoegsel wordt in de spreektaal vaak weggelaten