Basisgrammatica 1
Bijvoeglijke bepalingen staan achter het zelfstandig naamwoord:
Zelfstandig naamwoord: rumah - huisBijvoeglijk naamwoord: besar - groot
(zie ook samengestelde woorden)
| rumah nyaman | een geriefelijk huis |
| babi panggang | geroosterd/gegrilde varken |
| ayam bakar | geroosterde kip |
| ayam panggang | gegrilde kip |
| cinta sejati | echte (ware) liefde |
| meja bundar | een ronde tafel |
| anak kecil | een klein kind |
| bir dingin | koud bier |
| kopi panas | warme koffie |
| penyakit sapi gila | gekkekoeienziekte |
| hujan deras | zware regenval |
| celana panjang/pendek | lange/korte broek |
| makanan kedaluwarsa | voedsel dat voorbij de houdbaarheids- datum is (kedaluwarsa=verouderd, over tijd) |
| (sebuah) cerita panjang | een lang verhaal |
| dunia maya | de virtuele wereld |
Een opmerking die hier wellicht op zijn plaats is.
Wat in uw gedachten op de voorgrond staat (waarop u de meeste nadruk wilt leggen) wordt aan het begin van de zin geplaatst.
| Een groot huis | Rumah besar. |
| Dat huis is groot | Rumah itu besar. |
| Dat grote huis. | Rumah besar itu |
| Dat is een groot huis | Itu rumah besar. |
| Wat een groot huis! | Besar rumah itu! |
Inmiddels heeft u al kennisgemaakt met het aanwijzend voornaamwoord
itu = dat;
Het aanwijzend voornaamwoord dit = ini.
ini buku - dit is een boek.
Of: dit zijn boeken; zie hiervoor het onderdeel meervoud en woordverdubbeling >>
buki ini - dit boek.
Overigens kunnen deze woorden itu en ini ook vertaald worden met 'het' of 'de'.
Anak sakit itu - het / dit zieke kind.
Hidup (kehidupan) ini sulit - Het leven is moeilijk.
'Hebben' in de betekenis van bezitten
| Pak Amin ada isteri dan anak. | Meneer Amin heeft vrouw en kinderen. |
| Buku saya banyak. | Ik heb veel boeken. |
| Pohon itu berbuah banyak. | Die boom heeft veel vruchten. |
| Saya tidak ada uang. | Ik heb geen geld. |
| Kami ada bami dan bakso. | Wij hebben bami en bakso. (In de betekenis van "We hebben bami en bakso op het menu staan." Dus, er is bami en bakso. Hier heeft ada dus ook de betekenis van "aanwezig zijn". |
Het koppelwerkwoord 'zijn' ontbreekt
| Mereka bangkrut. | Zij zijn bankroet. |
| Pisau saya tajam. | Mijn mes is scherp. |
| Rumah itu besar. | Dat huis is groot. |
| Meja itu bundar. | Die tafel is rond. |
| Saya lelah. | Ik ben moe. |
| Kamu pertama. | Jij bent eerst. |
| Itu salah. | Dat was/is fout. |
| Ini apa? | Wat is dit? |
| Apa soalnya? | Wat is het probleem? |
Apa soalnya? - Wat is het probleem (de kwestie)?
Voor het gebruik van apa >>
Voor het gebruik van het achtervoegsel nya >>
'Ada ' - 'zijn', in de betekenis van 'aanwezig zijn', 'zich bevinden':
| Ibu Y. ada di rumah? | Is mevrouw Y. thuis? |
| Di sini ada berapa kamar? | Hoeveel kamers zijn er hier? |
| Di kota ada banyak toko. | Er zijn veel winkels in de stad. |
'Ada' vooraan in een zin betekent 'er is', 'er was', 'er zijn', 'er waren':
| Ada kamar kosong. | Er is een lege kamer. Of, er zijn lege kamers. Zie hiervoor meervoud en verdubbeling >> |
| Ada kapal banyak. | Er zijn veel schepen. |
| Ada rumah besar. | Er zijn grote huizen. |
| Ada gula, ada semut. | Waar suiker is, daar zijn veel mieren. |
| Ada berapa hari dalam setahun? | Hoeveel dagen telt een jaar? |
'Adalah' wordt gebruikt om iets nader te bepalen:
| Saya adalah saya. | Ik ben ik. |
| Dia adalah guru. | Hij is leraar |
| Segala permulaan adalah sukar. | Alle begin is moeilijk. |
| Pembeli adalah raja. | De klant is koning. |
| Lelaki itu adalah ayah saya. | Die man is mijn vader |
| Waktu adalah uang. | Tijd is geld. |
| Telomoyo adalah (sebuah) gunung yang terletak di Jawa Tengah. |
Telomoyo is een berg die op Midden-Java ligt. |
| Borobudur adalah salah satu monumen kuno terbaik di dunia. |
De Borobodoer is een van de mooiste oudste monumenten op aarde |
| Ilmu pengetahuan adalah kekuatan. | Kennis is macht. |